BADANIE · CHOROBY PRZEWODU POKARMOWEGO

HLA-DQ2 – badanie obecności podtypu genu HLADQ2/DQ8-h - DQA1*05/DQB1*02 oraz DQB1*0302 (celiakia) metodą Real-Time PCR

MATERIAŁ
Krew
ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
10 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
PARAMETRY
1
REALIZACJA
punkt pobrań · 600+ w Polsce

Celiakia rozwija się niemal wyłącznie u osób, które mają określone warianty genów układu HLA – HLA-DQ2 lub HLA-DQ8. Badanie genetyczne sprawdza w próbce krwi, czy te warianty są obecne. Geny nie zmieniają się w ciągu życia, więc test wykonuje się raz, a wynik nie zależy od tego, czy jesz gluten.

Najważniejszy jest wynik ujemny: brak zarówno HLA-DQ2, jak i HLA-DQ8 praktycznie wyklucza celiakię, także na przyszłość. Wynik dodatni oznacza tylko predyspozycję. Te geny nosi około jednej trzeciej populacji, a celiakia rozwija się u niewielkiej części z nich – dlatego dodatni test sam w sobie nie jest rozpoznaniem.

Badanie przydaje się zwłaszcza wtedy, gdy przeciwciała nie dają jasnej odpowiedzi: u osób już na diecie bezglutenowej, przy niejednoznacznych wynikach serologii lub biopsji, a także u krewnych chorych i w grupach większego ryzyka, np. w cukrzycy typu 1. Podstawą rozpoznania pozostają przeciwciała anty-tTG IgA oznaczane przy diecie zawierającej gluten.

Więcej informacji

Czy badanie genetyczne na celiakię jest wiarygodne?

Tak, ale odpowiada na inne pytanie niż przeciwciała. Ujemny wynik jest bardzo pewny – bez HLA-DQ2 i HLA-DQ8 celiakia praktycznie się nie rozwija. Dodatni wynik ma dużo mniejsze znaczenie, bo te warianty genów są w populacji częste. Test pokazuje więc, czy celiakia jest możliwa, a nie czy na nią chorujesz.

Po kim dziedziczymy celiakię?

Predyspozycję dziedziczy się po obojgu rodzicach – każde przekazuje jeden zestaw genów HLA. Ryzyko celiakii jest wyraźnie większe u krewnych pierwszego stopnia osoby chorej: rodziców, rodzeństwa i dzieci. Dlatego u nich badanie genetyczne bywa pierwszym krokiem, który pozwala wykluczyć chorobę na całe życie.

Czy z krwi wyjdzie celiakia?

Z krwi oznacza się przeciwciała anty-tTG IgA (z całkowitym IgA), a w razie potrzeby przeciwciała przeciw endomysium lub deamidowanej gliadynie. Warunek: w okresie przed badaniem trzeba jeść gluten. Badanie genetyczne z krwi nie potwierdza celiakii, ale może ją wykluczyć.

Kiedy wykonać badanie HLA-DQ2/DQ8?

• u osób, które już przeszły na dietę bezglutenową bez wcześniejszej diagnostyki,
• przy niejednoznacznych przeciwciałach lub wyniku biopsji,
• u krewnych pierwszego stopnia osób z celiakią,
• u osób z cukrzycą typu 1, autoimmunologicznymi chorobami tarczycy, zespołem Downa lub Turnera,
• u dzieci z grup ryzyka, aby zdecydować, czy potrzebne są dalsze kontrole.

Czy trzeba jeść gluten przed badaniem genetycznym?

Nie. Geny są niezmienne, więc dieta nie ma wpływu na wynik. To odróżnia badanie genetyczne od przeciwciał, które przy diecie bezglutenowej mogą wyjść ujemnie mimo celiakii.

Co oznacza dodatni wynik HLA-DQ2 lub HLA-DQ8?

Że istnieje genetyczna możliwość rozwoju celiakii. Większość osób z takim wynikiem nigdy nie zachoruje. O ewentualnych dalszych badaniach – przeciwciałach, czasem biopsji – decyduje lekarz na podstawie objawów i wyników.

Jak przygotować się do badania?

Nie trzeba być na czczo, na pobranie można przyjść o dowolnej porze – szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Jak przy każdym badaniu genetycznym, przed pobraniem trzeba podpisać deklarację świadomej zgody.

Badania powiązane z badaniem HLA-DQ2/DQ8 – badanie genetyczne w kierunku celiakii

• Pakiet monitorowanie diety bezglutenowej: kontrola przeciwciał po rozpoznaniu.
• Pakiet celiakia IgA i IgG: przeciwciała w obu klasach.
• Celiakia – pakiet diagnostyczny z genetyką: przeciwciała i geny HLA w jednym zamówieniu.
• Celiakia – pakiet diagnostyczny: przeciwciała stosowane w diagnostyce celiakii.
• Anty-tTG IgA: podstawowe przeciwciała w diagnostyce celiakii.
• Przeciwciała przeciw endomysium (EmA) IgA: bardzo swoiste przeciwciała w diagnostyce celiakii.
• Przeciwciała przeciw endomysium (EmA) IgG: odpowiednik EmA u osób z niedoborem IgA.
• Anty-tTG IgG: przeciwciała celiakii u osób z niedoborem IgA.
• Przeciwciała DGP IgA: przeciwciała przeciw deamidowanej gliadynie.
• Przeciwciała DGP IgG: przydatne m.in. u małych dzieci i przy niedoborze IgA.

Przygotowanie do badania

Szczegółowe przygotowanie potwierdzi laboratorium przed realizacją.

OGÓLNE ZASADY POBRANIA KRWI
  • Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
  • Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
  • Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.

Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.

Po badaniu

Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:

Interpretacja wyniku przez diagnostęod 89 zł
Konsultacja przed badaniemod 59 zł

Strefa wiedzy

Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.

Przejdź do Strefy wiedzy