Glukagon
- MATERIAŁ
- Krew
- ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
- 6 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
- PARAMETRY
- 1
- REALIZACJA
- punkt pobrań · 600+ w Polsce
Glukagon to hormon wytwarzany przez komórki alfa trzustki. Działa przeciwnie do insuliny: gdy poziom cukru we krwi spada, glukagon pobudza wątrobę do uwalniania glukozy z zapasów i do jej wytwarzania. Razem z insuliną utrzymuje stężenie glukozy w wąskim zakresie – w czasie głodu, wysiłku i między posiłkami.
Oznaczenie glukagonu we krwi jest badaniem specjalistycznym, wykonywanym rzadko. Najważniejszym wskazaniem jest podejrzenie glukagonoma – rzadkiego guza neuroendokrynnego trzustki, który wytwarza nadmiar hormonu. Daje on nietypowe objawy: wędrującą, łuszczącą się wysypkę, cukrzycę lub jej pogorszenie, chudnięcie, zapalenie języka i niedokrwistość. Glukagon bada się też niekiedy w diagnostyce hipoglikemii i w zespołach dziedzicznych guzów neuroendokrynnych.
Glukagon jest również lekiem – podawanym w zastrzyku lub do nosa w ciężkiej hipoglikemii u osób leczonych insuliną. Badanie krwi pokazuje natomiast, ile hormonu wytwarza własna trzustka.
Więcej informacji
Glukagon a insulina – jak działają?
Insulina obniża poziom cukru – ułatwia komórkom pobieranie glukozy i jej magazynowanie. Glukagon działa odwrotnie – uwalnia glukozę z wątroby, gdy jej we krwi brakuje. Oba hormony wytwarza trzustka, a ich równowaga decyduje o stabilnym poziomie cukru.
Co robi glukagon w organizmie?
Pobudza rozkład glikogenu w wątrobie i wytwarzanie nowej glukozy, zwiększa też rozkład tłuszczów. Jego wydzielanie rośnie przy głodzie, wysiłku i spadku cukru, a maleje po posiłku bogatym w węglowodany.
Kiedy wykonuje się badanie glukagonu?
• przy podejrzeniu glukagonoma – wędrującej, łuszczącej się wysypce z cukrzycą i chudnięciem,
• w diagnostyce guzów neuroendokrynnych trzustki,
• w niektórych przypadkach nawracającej hipoglikemii,
• w zespołach dziedzicznych guzów endokrynnych.
Co powoduje niedobór glukagonu?
Wydzielanie glukagonu może być upośledzone m.in. w długotrwałej cukrzycy typu 1 i po rozległych operacjach trzustki. Osłabiona odpowiedź glukagonu sprzyja wtedy ciężkim spadkom cukru. Ocena takiej sytuacji należy do diabetologa.
Kiedy glukagon podaje się jako lek?
W ciężkiej hipoglikemii u osób leczonych insuliną, gdy chory jest nieprzytomny lub nie może przyjąć cukru doustnie. O przepisaniu leku i sposobie jego użycia decyduje lekarz. Badanie glukagonu we krwi to zupełnie inna sprawa – ocenia wydzielanie własnego hormonu.
Jak przygotować się do badania?
Rano, na czczo – według sekcji „Przygotowanie do badania”. Leki wpływające na poziom cukru podaj przy pobraniu.
Badania powiązane z badaniem Glukagon
• Pakiet cukrzycowy: glukoza, HbA1c, insulina i krzywa cukrowa.
• Pakiet ryzyko cukrzycy: badania oceniające gospodarkę cukrową.
• Wskaźnik insulinooporności HOMA-IR: liczony z glukozy i insuliny na czczo.
• Krzywa cukrowa (OGTT): test obciążenia glukozą.
• Krzywa cukrowa i insulinowa: glukoza i insulina po obciążeniu.
• Insulina: hormon działający przeciwnie do glukagonu.
• Glukoza: poziom cukru we krwi.
• C-peptyd: miara wydzielania własnej insuliny.
• Hemoglobina glikowana (HbA1c): średni poziom cukru z ostatnich miesięcy.
• Fruktozamina: średni poziom cukru z ostatnich 2–3 tygodni.
Przygotowanie do badania
- udaj się na pobranie w godzinach porannych
- bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
- po całonocnym wypoczynku
- Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
- Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
- Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.
Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.
Po badaniu
Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:
Strefa wiedzy
Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.
Przejdź do Strefy wiedzy
