Kalprotektyna w kale (ilościowo)
- MATERIAŁ
- Kał
- ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
- 3 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
- PARAMETRY
- 1
- REALIZACJA
- punkt pobrań · 600+ w Polsce
Kalprotektyna to białko uwalniane przez krwinki białe, które gromadzą się w ścianie jelita, gdy toczy się w nim stan zapalny. Część tego białka trafia do stolca, dlatego jego ilość w kale dobrze odzwierciedla stan zapalny jelit.
Badanie przydaje się przy przewlekłej biegunce, bólach brzucha czy krwi w stolcu, bo pomaga odróżnić stan zapalny jelit od zespołu jelita drażliwego. Służy też do śledzenia aktywności choroby Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejącego zapalenia jelita grubego.
Więcej informacji
Kalprotektyna – co to za badanie?
Kalprotektyna występuje głównie w neutrofilach, czyli krwinkach białych odpowiedzialnych za walkę z bakteriami. Przy stanie zapalnym jelit neutrofile napływają do błony śluzowej, a kalprotektyna przechodzi do treści jelitowej. Białko jest odporne na rozkład, więc jego stężenie w stolcu da się wiarygodnie zmierzyć nawet kilka dni po pobraniu.
Kiedy zbadać kalprotektynę w kale?
Badanie wykonuje się najczęściej:
• przy przewlekłej biegunce, bólach brzucha, śluzie lub krwi w stolcu,
• gdy trzeba odróżnić chorobę zapalną jelit od zespołu jelita drażliwego, w którym kalprotektyna zwykle nie rośnie,
• u osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna lub wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego, do oceny aktywności choroby,
• u dzieci z nawracającymi bólami brzucha.
Kalprotektyna – norma i interpretacja wyniku
Według laboratorium u dorosłych i dzieci od 4. roku życia:
• poniżej 50 µg/g: brak cech aktywnego stanu zapalnego jelit,
• 50–150 µg/g: wynik nieznacznie podwyższony, często związany z infekcją, nietolerancją pokarmową lub lekami,
• powyżej 150 µg/g: wyraźnie podwyższony, wskazuje na aktywny stan zapalny w jelitach.
U małych dzieci stężenia są naturalnie wyższe: do 6. miesiąca życia nawet do 500 µg/g, do 3. roku do 200 µg/g, w wieku 3–4 lat do 75 µg/g.
Wysoka kalprotektyna – możliwe przyczyny: nieswoiste zapalenia jelit, infekcje bakteryjne, wirusowe lub pasożytnicze, nietolerancje i alergie pokarmowe, długotrwałe przyjmowanie NLPZ, rzadziej zmiany nowotworowe jelita grubego.
Pojedynczy wynik nie przesądza o chorobie; dalsze postępowanie ustala lekarz.
Jak pobrać próbkę kału?
Według zaleceń laboratorium stolec oddaje się na czystą podkładkę lub do suchego naczynia, tak by nie miał kontaktu z wodą w muszli. Łopatką z pojemnika nabierz kał z kilku miejsc, mniej więcej do 1/4 wysokości pojemnika. Krew w stolcu nie przeszkadza w badaniu. Dieta i odstawianie leków nie są potrzebne.
Co może wpłynąć na wynik?
• Infekcja przewodu pokarmowego, także niedawna.
• Leki przeciwbólowe i przeciwzapalne z grupy NLPZ przyjmowane przez dłuższy czas.
• Wiek: u niemowląt i małych dzieci wyniki są fizjologicznie wyższe.
• Zanieczyszczenie próbki wodą lub środkami z toalety.
Badania powiązane
• Kalprotektyna krążąca: oznaczenie kalprotektyny we krwi, a nie w kale.
• Elastaza trzustkowa w kale: ocena wydzielania enzymów trawiennych przez trzustkę.
• Lamblie w kale – antygen: w kierunku pasożyta Giardia lamblia.
• Helicobacter pylori w kale – antygen: w kierunku bakterii bytującej w żołądku.
• Alfa-1-antytrypsyna w kale: marker utraty białka przez jelito.
• Przeciwciała tTG IgA: podstawowe badanie krwi w kierunku celiakii.
• Kał – badanie ogólne i resztki pokarmowe: ocena trawienia.
• Białko C-reaktywne (CRP): ogólny wskaźnik stanu zapalnego we krwi.
• Morfologia krwi: przy przewlekłej biegunce często wykonywana równolegle.
• EPX w kale: białko eozynofilów oceniane w stanach zapalnych jelit o podłożu alergicznym.
Kalprotektyna w kale a zespół jelita drażliwego
W zespole jelita drażliwego jelito nie jest objęte stanem zapalnym, więc kalprotektyna zwykle pozostaje niska. Dlatego niski wynik przy dolegliwościach jelitowych jest dla lekarza ważną wskazówką przy różnicowaniu.
Czym różni się kalprotektyna z kału i z krwi?
Kalprotektyna w kale opisuje stan zapalny w samym jelicie. Kalprotektyna krążąca, oznaczana we krwi, reaguje na stany zapalne w całym organizmie, np. w stawach.
Czy na badanie kalprotektyny trzeba być na czczo?
Nie. Próbkę kału pobierasz w domu o dowolnej porze, a posiłki przed jej oddaniem nie mają znaczenia dla wyniku. Ważniejsze jest to, żeby kał nie miał kontaktu z wodą w muszli.
Przygotowanie do badania
- próbkę kału pobierz za pomocą łopatki w ilości na wysokość ok. 1/4 pojemnika
Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.
Po badaniu
Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:
Strefa wiedzy
Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.
Przejdź do Strefy wiedzy
