Aktywność anty-Xa (monitorowanie leczenia heparyną)
- MATERIAŁ
- Krew
- ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
- 6 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
- PARAMETRY
- 1
- REALIZACJA
- punkt pobrań · 600+ w Polsce
Heparyny – zarówno niefrakcjonowana, jak i drobnocząsteczkowe (np. enoksaparyna, nadroparyna, dalteparyna) – działają przeciwzakrzepowo za pośrednictwem antytrombiny, która hamuje m.in. aktywny czynnik krzepnięcia X (Xa). Badanie anty-Xa mierzy, jak silnie osocze hamuje ten czynnik, i na tej podstawie pokazuje rzeczywistą aktywność heparyny we krwi. Heparyny drobnocząsteczkowe zwykle podaje się w dawkach dobranych do masy ciała, bez rutynowej kontroli laboratoryjnej, bo ich działanie jest przewidywalne.
Pomiar przydaje się tam, gdzie działanie heparyny trudno przewidzieć: przy niewydolności nerek (heparyny drobnocząsteczkowe są wydalane przez nerki i mogą się kumulować), przy bardzo niskiej lub bardzo dużej masie ciała, w ciąży, u dzieci, przy krwawieniu lub nawrocie zakrzepicy w trakcie leczenia, a przy heparynie niefrakcjonowanej – gdy wynik APTT jest niemiarodajny. Najważniejszy jest czas pobrania: przy heparynie drobnocząsteczkowej podawanej podskórnie krew zwykle pobiera się około 3–4 godzin po wstrzyknięciu, gdy stężenie jest najwyższe, dlatego godzinę pobrania ustala lekarz, a przy pobraniu podaje się godzinę ostatniej dawki. Test skalibrowany na heparynę nie służy do oceny doustnych leków przeciwkrzepliwych, np. rywaroksabanu czy apiksabanu.
Więcej informacji
Co to jest aktywność anty-Xa?
Miara tego, jak silnie osocze hamuje czynnik krzepnięcia Xa. U osób leczonych heparyną odzwierciedla ilość działającego leku we krwi.
Jak interpretować wynik testu anty-Xa?
Docelowy zakres zależy od rodzaju heparyny, celu leczenia i czasu pobrania względem dawki. Wynik ocenia lekarz prowadzący leczenie.
Badania powiązane z badaniem Aktywność anty-Xa (monitorowanie leczenia heparyną)
• APTT: klasyczna kontrola heparyny niefrakcjonowanej.
• Kreatynina: ocena nerek, od których zależy wydalanie heparyn drobnocząsteczkowych.
• Morfologia krwi: liczba płytek krwi w trakcie leczenia heparyną.
• Przeciwciała anty-PF4/heparyna: diagnostyka małopłytkowości wywołanej heparyną.
• Antytrombina: białko, przez które działa heparyna.
Przygotowanie do badania
- udaj się na pobranie w godzinach porannych
- bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
- po całonocnym wypoczynku
- na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
- przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
- Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
- Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
- Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.
Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.
Po badaniu
Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:
Strefa wiedzy
Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.
Przejdź do Strefy wiedzy
