Całkowita trójjodotyronina (T3)
- MATERIAŁ
- Krew
- ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
- 2 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
- PARAMETRY
- 1
- REALIZACJA
- punkt pobrań · 600+ w Polsce
Trijodotyronina (T3) to hormon tarczycy o najsilniejszym działaniu, który w większości powstaje z tyroksyny w tkankach. Badanie T3 całkowitej mierzy hormon związany z białkami i jego wolną frakcję.
Oznaczenie wykonuje się przede wszystkim przy ocenie nadczynności tarczycy i w kontroli jej leczenia, zawsze razem z TSH i FT4.
Więcej informacji
T3 – co to za badanie?
Trójjodotyronina stanowi tylko około 5% hormonów tarczycy we krwi, a mimo to działa na przemianę materii silniej i szerzej niż tyroksyna. W większości nie pochodzi bezpośrednio z tarczycy, tylko powstaje z T4 w wątrobie, nerkach i innych tkankach. Badanie T3 całkowitej mierzy łącznie hormon przenoszony przez białka krwi i jego wolną frakcję.
T3 – kiedy wykonać badanie?
Oznaczenie T3 wykonuje się głównie przy ocenie, czy tarczyca nie wytwarza hormonów w nadmiarze:
• przy obniżonym TSH, zwłaszcza gdy FT4 mieści się w zakresie referencyjnym,
• w kontroli leczenia nadczynności tarczycy,
• u osób hospitalizowanych lub ciężko chorych, gdy lekarz ocenia zmiany hormonów tarczycy wywołane samą chorobą.
Do oceny niedoczynności T3 zwykle nie jest potrzebna.
T3 – zakres referencyjny i interpretacja wyniku
Laboratorium podaje zakres referencyjny T3 na wyniku; zależy on od metody i od ilości białek wiążących we krwi. Wynik ma sens dopiero w zestawieniu z TSH i FT4.
Wysokie T3 – możliwe przyczyny: towarzyszy nadczynności tarczycy, w której T3 potrafi rosnąć wyraźniej niż T4. Podwyższenie bywa też efektem większej ilości białek wiążących, np. w ciąży, przy estrogenach i tabletkach antykoncepcyjnych albo przy stosowaniu metadonu, oraz przyjmowania preparatów z hormonami tarczycy.
Niskie T3 – możliwe przyczyny: często pojawia się w ciężkich chorobach, po operacjach, przy długim głodzeniu, gdy organizm ogranicza przemianę T4 w T3, także przy prawidłowo pracującej tarczycy. Obniżają je również niektóre leki, np. propranolol, fenytoina, androgeny, sterydy anaboliczne i salicylany w dużych dawkach. Bywa też obecne w niedoczynności tarczycy.
Pojedynczy wynik nie przesądza o chorobie; dalsze postępowanie ustala lekarz.
T3 – co może wpłynąć na wynik?
• Leki zwiększające wynik: doustne środki antykoncepcyjne, estrogeny, metadon.
• Leki zmniejszające wynik: androgeny, fenytoina, propranolol, rezerpina, salicylany w dużych dawkach, sterydy anaboliczne. Informację o nich przekaż lekarzowi; leków nie odstawiaj samodzielnie.
• Stan zdrowia: ostra infekcja, uraz, operacja czy długa głodówka obniżają T3 niezależnie od pracy tarczycy.
• Przygotowanie: pobranie rano, na czczo, po kilkunastu minutach odpoczynku; dokładne zalecenia są w sekcji „Przygotowanie”.
Badania powiązane z T3
• TSH: punkt wyjścia w ocenie czynności tarczycy.
• Wolna tyroksyna (FT4): oznaczana razem z T3 przy ocenie nadczynności.
• Wolna trijodotyronina (FT3): tylko wolna frakcja T3, mniej zależna od białek.
• Całkowita tyroksyna (T4): hormon, z którego powstaje większość T3.
• Przeciwciała przeciw receptorowi TSH (TRAb): przy podejrzeniu choroby Gravesa-Basedowa.
• Przeciwciała anty-TPO: oznaczane przy ocenie autoimmunologicznych chorób tarczycy.
• Przeciwciała anty-TG: przeciwciała przeciw tyreoglobulinie, często oznaczane z anty-TPO.
• Odwrotna trójjodotyronina (rT3): bywa oznaczana, gdy T3 jest niskie w przebiegu ciężkiej choroby.
Czym T3 różni się od FT3?
T3 całkowita obejmuje hormon związany z białkami i wolny, FT3 tylko wolny. Zmiany ilości białek wiążących, np. w ciąży, przesuwają wynik T3 całkowitej, a FT3 w znacznie mniejszym stopniu.
Czy na badanie T3 trzeba być na czczo?
Tak. Zalecenia dla tego badania mówią o pobraniu rano, na czczo, czyli 8–12 godzin po ostatnim posiłku, po wypoczynku. Można wypić szklankę wody (250 ml), a samo pobranie odbywa się po około 15 minutach odpoczynku.
Przygotowanie do badania
- udaj się na pobranie w godzinach porannych
- bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
- po całonocnym wypoczynku
- na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
- przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
- Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
- Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
- Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.
Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.
Po badaniu
Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:
Strefa wiedzy
Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.
Przejdź do Strefy wiedzy
