BADANIE · BADANIA PODSTAWOWE

Czynnik reumatoidalny (RF) - ilość

MATERIAŁ
Krew
ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
1 dzieńTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
PARAMETRY
1
REALIZACJA
punkt pobrań · 600+ w Polsce

Czynnik reumatoidalny (RF) to autoprzeciwciała skierowane przeciwko fragmentom własnych przeciwciał klasy IgG. Wytwarza je układ odpornościowy w niektórych chorobach autoimmunologicznych, ale także przy przewlekłych infekcjach i – w niewielkich ilościach – u części zdrowych osób, częściej starszych.

Oznaczenie RF to jedno z podstawowych badań przy podejrzeniu reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), zwłaszcza gdy bolą i są obrzęknięte drobne stawy dłoni i stóp, a poranna sztywność trwa dłużej niż pół godziny. RF jest obecny u większości chorych na RZS, ale nie u wszystkich, a może pojawiać się również w zespole Sjögrena, toczniu, przewlekłym WZW typu C, gruźlicy czy u osób palących. Dlatego bada się go razem z przeciwciałami anty-CCP, które są dla RZS bardziej swoiste, oraz z CRP i OB.

Wysokie miano RF i jednoczesna obecność anty-CCP zwiększają prawdopodobieństwo RZS i bardziej agresywnego przebiegu. Prawidłowy RF nie wyklucza jednak choroby – istnieje seronegatywna postać RZS. Rozpoznanie stawia reumatolog na podstawie objawów, badania stawów, wyników badań i obrazowania.

Więcej informacji

Co oznacza dodatni czynnik reumatoidalny?

Że we krwi są autoprzeciwciała RF. Przy typowych objawach stawowych zwiększa to prawdopodobieństwo RZS, ale dodatni wynik spotyka się też w innych chorobach autoimmunologicznych, przewlekłych infekcjach (np. WZW C, gruźlica, bakteryjne zapalenie wsierdzia), chorobach płuc i wątroby oraz u części zdrowych osób, zwłaszcza po 60. roku życia.

Jaki wynik wskazuje na reumatoidalne zapalenie stawów?

Żaden pojedynczy wynik. W kryteriach klasyfikacyjnych RZS liczy się zarówno obecność, jak i wysokość RF oraz anty-CCP, ale łącznie z liczbą zajętych stawów, czasem trwania objawów i wskaźnikami zapalenia. Rozpoznanie stawia reumatolog.

Po czym poznać, że to może być RZS?

Typowe są ból i obrzęk kilku drobnych stawów rąk i stóp, zwykle symetrycznie, sztywność poranna trwająca dłużej niż pół godziny, osłabienie i stany podgorączkowe. Objawy utrzymujące się kilka tygodni to powód do wizyty u lekarza – wczesne leczenie RZS ma duże znaczenie dla stawów.

RF czy anty-CCP – które badanie lepsze?

Anty-CCP są bardziej swoiste dla RZS – rzadziej pojawiają się w innych chorobach i u zdrowych. RF z kolei jest częściej dodatni w innych chorobach autoimmunologicznych. Najwięcej informacji daje wykonanie obu badań razem.

Jakie CRP przy RZS?

W aktywnym RZS CRP i OB są zwykle podwyższone, a ich spadek w trakcie leczenia zwykle towarzyszy wygasaniu zapalenia. Prawidłowe CRP nie wyklucza jednak choroby, zwłaszcza we wczesnej fazie.

Ujemny RF – czy wyklucza RZS?

Nie. Część chorych ma seronegatywne RZS, a we wczesnym okresie choroby RF bywa jeszcze ujemny. O dalszej diagnostyce decydują objawy i badanie stawów.

Jak przygotować się do badania?

Szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Przy pobraniu podaj przyjmowane leki, zwłaszcza immunosupresyjne.

Jak czytać wynik RF?

Punkt odcięcia i jednostki RF zależą od metody laboratorium. Nieznacznie dodatni RF bez bólu i obrzęku stawów nie oznacza choroby – zdarza się u zdrowych, zwłaszcza starszych osób. Przy objawach wynik ocenia reumatolog razem z anty-CCP, CRP i badaniem stawów.

Badania powiązane z badaniem Czynnik reumatoidalny (RF) – ilość

• Pakiet reumatologiczny – nieokreślone zapalenie stawów: zestaw badań przy bólach stawów.
• Pakiet reumatyczny: podstawowe badania reumatologiczne.
• Pakiet choroby tkanki łącznej: przeciwciała w układowych chorobach autoimmunologicznych.
• Anty-CCP: najbardziej swoiste przeciwciała w RZS.
• CRP: aktywność zapalenia.
• ANA: przy podejrzeniu innych chorób tkanki łącznej.
• Odczyn Waalera-Rosego: starsza metoda oceny czynnika reumatoidalnego.
• OB: odczyn opadania krwinek, prosty wskaźnik stanu zapalnego.
• Kwas moczowy: końcowy produkt przemiany puryn.
• ASO: przeciwciała po zakażeniu paciorkowcem.

Przygotowanie do badania

ZALECENIA DLA TEGO BADANIA
  • udaj się na pobranie w godzinach porannych
  • bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
  • po całonocnym wypoczynku
OGÓLNE ZASADY POBRANIA KRWI
  • Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
  • Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
  • Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.

Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.

Po badaniu

Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:

Interpretacja wyniku przez diagnostęod 89 zł
Konsultacja przed badaniemod 59 zł

Strefa wiedzy

Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.

Przejdź do Strefy wiedzy