Fosfataza alkaliczna - frakcja kostna
- MATERIAŁ
- Krew
- ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
- 4 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
- PARAMETRY
- 1
- REALIZACJA
- punkt pobrań · 600+ w Polsce
Fosfataza alkaliczna (ALP) to enzym wytwarzany w kilku tkankach – głównie w wątrobie i kościach. Frakcję kostną (B-ALP) wytwarzają osteoblasty, czyli komórki budujące tkankę kostną. Jej stężenie we krwi odzwierciedla więc tempo tworzenia kości, w odróżnieniu od markerów rozpadu kości, takich jak beta-CrossLaps.
Badanie przydaje się, gdy podwyższona jest fosfataza alkaliczna całkowita i trzeba ustalić, czy wzrost pochodzi z kości, czy z wątroby. Frakcja kostna rośnie m.in. w chorobie Pageta kości, osteomalacji i krzywicy, nadczynności przytarczyc, przy przerzutach do kości i w okresie gojenia złamań. U dzieci i nastolatków jest naturalnie wysoka, bo kości intensywnie rosną.
B-ALP bywa też wykorzystywana do oceny obrotu kostnego w osteoporozie i kontroli jej leczenia – razem z markerami rozpadu kości, wapniem, fosforem, parathormonem i witaminą D. Pojedynczy wynik ma ograniczone znaczenie; więcej mówi porównanie kolejnych pomiarów wykonanych w podobnych warunkach.
Więcej informacji
Jak inaczej nazywa się fosfataza alkaliczna?
Fosfataza zasadowa – to ta sama nazwa enzymu. Skrót ALP pochodzi od angielskiej nazwy alkaline phosphatase, a B-ALP oznacza jej frakcję kostną (bone ALP).
Kiedy oznacza się frakcję kostną fosfatazy?
• gdy fosfataza całkowita jest podwyższona, a trzeba ustalić jej źródło,
• przy podejrzeniu choroby Pageta, osteomalacji lub krzywicy,
• w ocenie obrotu kostnego w osteoporozie i kontroli jej leczenia,
• przy chorobach przytarczyc i nerek wpływających na kości.
Co oznacza wysoka frakcja kostna fosfatazy?
Zwiększoną aktywność komórek budujących kość – w okresie wzrostu u dzieci, po złamaniach, w chorobie Pageta, osteomalacji, nadczynności przytarczyc czy przy zmianach przerzutowych w kościach. Przyczynę ustala lekarz na podstawie innych badań i obrazowania.
Co oznacza niski poziom fosfatazy alkalicznej?
Niski wynik zdarza się rzadko – m.in. przy niedożywieniu, niedoborach cynku i magnezu, niedoczynności tarczycy czy w rzadkiej wrodzonej hipofosfatazji. Interpretację prowadzi lekarz.
B-ALP a beta-CrossLaps – czym się różnią?
B-ALP pokazuje tworzenie kości, a beta-CrossLaps (CTX) – jej rozpad. Razem opisują obrót kostny, czyli równowagę między budową a resorpcją kości.
Jak przygotować się do badania?
Rano, po przespanej nocy – szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Przy kontroli leczenia osteoporozy krew najlepiej pobierać o podobnej porze.
Badania powiązane z badaniem Fosfataza alkaliczna – frakcja kostna (B-ALP)
• Pakiet osteoporoza: badania metabolizmu kości w jednym zamówieniu.
• Pakiet elektrolitów: sód, potas, chlorki i inne elektrolity.
• Fosfataza alkaliczna całkowita: całkowita aktywność enzymu.
• Beta-CrossLaps: marker rozpadu kości.
• Osteokalcyna: inny marker tworzenia kości.
• Wapń całkowity: pierwiastek kości, mięśni i nerwów.
• Fosfor: pierwiastek ściśle powiązany z gospodarką wapniową.
• ICTP: fragment kolagenu uwalniany przy rozpadzie kości.
• Witamina D-25(OH): podstawowy wskaźnik zaopatrzenia w witaminę D.
• Pyrylinks-D: marker rozpadu kości oznaczany w moczu.
Przygotowanie do badania
- udaj się na pobranie w godzinach porannych
- bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
- po całonocnym wypoczynku
- na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
- przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
- Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
- Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
- Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.
Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.
Po badaniu
Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:
Strefa wiedzy
Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.
Przejdź do Strefy wiedzy
