Homocysteina
- MATERIAŁ
- Krew
- ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
- 1 dzieńTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
- PARAMETRY
- 1
- REALIZACJA
- punkt pobrań · 600+ w Polsce
Homocysteina to aminokwas powstający w organizmie podczas przemian metioniny, białkowego aminokwasu dostarczanego z pożywieniem. W zdrowym organizmie jest szybko przekształcana dalej – do tego potrzebne są kwas foliowy, witamina B12 i witamina B6. Gdy brakuje tych witamin albo enzymy działają słabiej, homocysteina gromadzi się we krwi.
Podwyższona homocysteina (hiperhomocysteinemia) idzie w parze z wyższym ryzykiem miażdżycy, zakrzepicy, udaru i powikłań ciąży. Najczęstsze przyczyny to niedobór folianów lub B12 (np. na diecie wegańskiej, przy metforminie, lekach na zgagę, u seniorów), choroby nerek, niedoczynność tarczycy, alkohol, palenie tytoniu i niektóre leki. Rolę odgrywa też wariant genu MTHFR, który u części osób spowalnia przemiany folianów.
Badanie bywa przydatne przy podejrzeniu niedoboru B12 i folianów, zakrzepicy w młodym wieku, nawracających poronieniach i wczesnych zawałach u krewnych. Wynik traktuje się jako wskaźnik ryzyka i niedoborów, a nie samodzielny cel leczenia.
Więcej informacji
Co oznacza poziom homocysteiny?
Prawidłowy wynik sugeruje, że przemiany metioniny przebiegają sprawnie, a zapasy folianów i B12 są wystarczające. Podwyższony może wskazywać na niedobór tych witamin, choroby nerek, wpływ leków lub predyspozycję genetyczną – i wiąże się z wyższym ryzykiem sercowo-naczyniowym. Przyczynę ustala lekarz na podstawie dalszych badań.
Co podnosi poziom homocysteiny?
• niedobór kwasu foliowego, witaminy B12 lub B6,
• dieta wegańska bez suplementacji B12,
• leki: metformina, inhibitory pompy protonowej, metotreksat, niektóre leki przeciwpadaczkowe,
• przewlekła choroba nerek, niedoczynność tarczycy,
• palenie tytoniu, alkohol, duże ilości kawy,
• wiek i wariant genu MTHFR.
Czy homocysteina jest ważniejsza od cholesterolu?
Nie. Cholesterol LDL jest przyczynowym czynnikiem miażdżycy i głównym celem leczenia w wytycznych. Homocysteina to dodatkowy wskaźnik ryzyka. Oba badania mogą się jednak uzupełniać w ocenie ryzyka.
Homocysteina a MTHFR
Popularny wariant genu MTHFR (C677T) u osób z dwiema kopiami może podnosić homocysteinę, zwłaszcza przy niskiej podaży folianów. Badanie genetyczne samo w sobie niewiele mówi – stężenie homocysteiny pokazuje, czy wariant ma realny wpływ. Badanie MTHFR wykonuje się zwykle tylko na zalecenie lekarza.
Homocysteina w ciąży i przy staraniach o dziecko
Wysoka homocysteina może być związana z niedoborem folianów, ważnych dla rozwoju cewy nerwowej dziecka, i bywa oznaczana przy nawracających poronieniach. Suplementację kwasem foliowym przed ciążą i w jej trakcie zaleca się niezależnie od wyniku – dawkę ustala lekarz.
Jak obniżyć homocysteinę?
Postępowanie zależy od przyczyny – przy niedoborach lekarz może zalecić uzupełnienie folianów lub B12, przy chorobach towarzyszących ich leczenie. Przed suplementacją najpierw sprawdza się poziom B12 i kwasu foliowego.
Jak przygotować się do badania?
Na czczo, rano, po odpoczynku – szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Dzień wcześniej unikaj bardzo obfitych, białkowych posiłków. Suplementy z witaminami z grupy B podaj przy pobraniu.
Jaka jest norma homocysteiny?
Zakres homocysteiny zależy od wieku i płci – u starszych osób i mężczyzn bywa wyższy. Podwyższony wynik zestawia się z witaminą B12, kwasem foliowym i kreatyniną, bo to najczęstsze przyczyny. Kolejny pomiar ma sens dopiero po kilku tygodniach od zmian w diecie lub suplementacji.
Badania powiązane z badaniem Homocysteina
• Pakiet badań sercowy: homocysteina z hs-CRP i elektrolitami.
• Witamina B12: częsta przyczyna wysokiej homocysteiny.
• Kwas foliowy: drugi istotny kofaktor.
• Lipidogram: podstawowa ocena ryzyka miażdżycy.
• Cholesterol całkowity: suma cholesterolu we wszystkich frakcjach lipoprotein.
• Triglicerydy: tłuszcze krążące we krwi.
• Cholesterol LDL (pomiar bezpośredni): LDL zmierzony, a nie wyliczony ze wzoru.
• Kinaza kreatynowa (CK): enzym mięśni szkieletowych i serca.
• Troponina T hs: białko mięśnia sercowego, metoda wysokiej czułości.
• Troponina I hs: białko mięśnia sercowego oznaczane metodą wysokiej czułości.
Przygotowanie do badania
- udaj się na pobranie w godzinach porannych
- bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
- po całonocnym wypoczynku
- na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
- przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
- Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
- Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
- Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.
Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.
Po badaniu
Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:
Strefa wiedzy
Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.
Przejdź do Strefy wiedzy
