BADANIE · CHOROBY KARDIOLOGICZNE I UKŁAD KRZEPNIĘCIA

NT-proBNP (N-terminalny propept. natriuret. t.B)

MATERIAŁ
Krew
ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
1 dzieńTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
PARAMETRY
1
REALIZACJA
punkt pobrań · 600+ w Polsce

NT-proBNP to fragment cząsteczki uwalnianej przez mięsień sercowy, gdy ściany komór serca są nadmiernie rozciągnięte i obciążone – np. przy osłabionej pracy serca lub zatrzymaniu płynów. Razem z aktywnym hormonem BNP należy do peptydów natriuretycznych, które pomagają organizmowi pozbyć się nadmiaru sodu i wody oraz rozszerzają naczynia.

Badanie jest podstawowym oznaczeniem laboratoryjnym w diagnostyce niewydolności serca. Prawidłowy wynik u osoby z dusznością czy obrzękami nóg sprawia, że niewydolność serca jest mało prawdopodobna, a podwyższony – jest wskazaniem do wykonania echa serca i dalszej diagnostyki kardiologicznej. NT-proBNP wykorzystuje się też do oceny ciężkości choroby i rokowania oraz w kontroli osób już leczonych z powodu niewydolności serca.

Wynik zależy nie tylko od serca. NT-proBNP rośnie z wiekiem, przy chorobach nerek, migotaniu przedsionków, zatorowości płucnej czy ciężkich infekcjach, a u osób z dużą otyłością bywa niższy. Dlatego lekarz interpretuje go zawsze w odniesieniu do wieku, pracy nerek i objawów. Nagła duszność lub ucisk w piersiach to sytuacja dla pogotowia, nie dla punktu pobrań.

Więcej informacji

Co to jest badanie NT-proBNP?

To oznaczenie we krwi fragmentu prohormonu wydzielanego przez komory serca pod wpływem ich przeciążenia. NT-proBNP jest stabilniejszy niż sam BNP, dlatego częściej oznacza się go w laboratoriach. Wynik pokazuje, czy serce pracuje pod zwiększonym obciążeniem.

Po czym poznać, że to może być niewydolność serca?

Typowe objawy to duszność przy wysiłku lub w pozycji leżącej, szybkie męczenie się, obrzęki kostek i podudzi, szybki przyrost masy ciała z powodu zatrzymania wody, nocne oddawanie moczu i kaszel w nocy. Objawy te mogą mieć też inne przyczyny – oceni je lekarz.

Co oznacza prawidłowy wynik?

U osoby z dusznością lub obrzękami prawidłowy NT-proBNP czyni niewydolność serca mało prawdopodobną, co pomaga lekarzowi szukać innej przyczyny dolegliwości. Nie wyklucza natomiast innych chorób serca, np. choroby wieńcowej.

Co podwyższa NT-proBNP poza niewydolnością serca?

• wiek – stężenia rosną z latami,
• przewlekła choroba nerek,
• migotanie przedsionków i inne zaburzenia rytmu,
• choroby zastawek, nadciśnienie płucne, zatorowość płucna,
• ciężkie infekcje i sepsa,
• intensywny wysiłek tuż przed badaniem.
U osób z dużą otyłością wynik bywa niższy, niż wynikałoby z pracy serca.

NT-proBNP w kontroli leczenia

U osób leczonych z powodu niewydolności serca zmiana NT-proBNP w kolejnych badaniach pomaga kardiologowi ocenić przebieg choroby. Ważne, by kolejne oznaczenia wykonywać tą samą metodą – wyników NT-proBNP i BNP nie można ze sobą porównywać.

Kiedy pilnie do lekarza?

Nagła lub narastająca duszność, ból w klatce piersiowej, omdlenie czy duszność w spoczynku wymagają natychmiastowej pomocy medycznej (112), a nie badania w punkcie pobrań.

Jak przygotować się do badania?

Rano, po przespanej nocy i krótkim odpoczynku – szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Dzień wcześniej unikaj bardzo intensywnego wysiłku. Leki na serce przyjmuj jak zwykle i podaj je przy pobraniu.

Jak czytać wynik NT-proBNP?

Laboratorium podaje zakres referencyjny, ale lekarz ocenia NT-proBNP z uwzględnieniem wieku, pracy nerek i objawów – u starszych osób stężenie jest wyższe. Wyników NT-proBNP i BNP nie można porównywać ze sobą, a kolejne pomiary najlepiej wykonywać tą samą metodą.

Badania powiązane z badaniem NT-proBNP

• Pakiet badań sercowy: lipidogram, hs-CRP i elektrolity.
• Pakiet zdrowe serce: lipidy i podstawowe parametry sercowo-naczyniowe.
• Pakiet miażdżyca: rozszerzone parametry lipidowe i zapalne.
• Kreatynina: choroby nerek podnoszą NT-proBNP.
• Troponina T hs: marker uszkodzenia mięśnia sercowego.
• Morfologia krwi: niedokrwistość nasila duszność.
• Lipidogram: cholesterol całkowity, HDL, LDL i triglicerydy w jednym badaniu.
• Cholesterol całkowity: suma cholesterolu we wszystkich frakcjach lipoprotein.
• Cholesterol HDL: frakcja cholesterolu oceniana przy gospodarce tłuszczowej.
• Cholesterol LDL: frakcja cholesterolu najsilniej związana z ryzykiem miażdżycy.

Przygotowanie do badania

ZALECENIA DLA TEGO BADANIA
  • udaj się na pobranie w godzinach porannych
  • bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
  • po całonocnym wypoczynku
  • na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
  • przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
OGÓLNE ZASADY POBRANIA KRWI
  • Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
  • Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
  • Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.

Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.

Po badaniu

Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:

Interpretacja wyniku przez diagnostęod 89 zł
Konsultacja przed badaniemod 59 zł

Strefa wiedzy

Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.

Przejdź do Strefy wiedzy