Siarczan dehydroepiandrostendionu (DHEA-S)
- MATERIAŁ
- Krew
- ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
- 1 dzieńTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
- PARAMETRY
- 1
- REALIZACJA
- punkt pobrań · 600+ w Polsce
Badanie oznacza we krwi stężenie DHEA-S, czyli siarczanu dehydroepiandrosteronu. To najobficiej występujący hormon steroidowy we krwi, wytwarzany niemal wyłącznie przez korę nadnerczy. Organizm przekształca go w silniejsze androgeny i estrogeny, dlatego DHEA-S jest dobrym wskaźnikiem produkcji androgenów przez nadnercza.
Badanie wykonuje się najczęściej u kobiet z objawami nadmiaru męskich hormonów – nadmiernym owłosieniem, trądzikiem, łysieniem typu męskiego czy nieregularnymi miesiączkami – aby ustalić, czy ich źródłem są jajniki, czy nadnercza. Przydaje się też w diagnostyce zaburzeń dojrzewania u dzieci, wrodzonego przerostu nadnerczy oraz rzadkich guzów nadnerczy.
Więcej informacji
Za co odpowiada DHEA-S?
DHEA-S jest magazynem, z którego tkanki wytwarzają aktywne androgeny, takie jak testosteron, i estrogeny. U kobiet nadnercza są ważnym źródłem androgenów, wpływających na owłosienie, libido i skórę. U mężczyzn DHEA-S ma mniejsze znaczenie, bo większość testosteronu wytwarzają jądra.
Czym różni się DHEA od DHEA-S?
DHEA to hormon w postaci wolnej, który szybko krąży i zmienia się w ciągu dnia. DHEA-S to jego forma połączona z siarczanem – stabilna, długo utrzymująca się we krwi i występująca w znacznie większym stężeniu. Dlatego do oceny pracy nadnerczy zwykle bada się DHEA-S. Oba oznaczenia są dostępne osobno.
Kiedy badać DHEA-S u kobiet?
Przy nadmiernym owłosieniu na twarzy i ciele, uporczywym trądziku, przerzedzaniu włosów na czubku głowy, nieregularnych miesiączkach i podejrzeniu PCOS – najczęściej razem z testosteronem, SHBG, androstendionem i 17-OH-progesteronem. Pobranie u kobiet miesiączkujących zaleca się zwykle w pierwszej fazie cyklu.
Co oznacza podwyższone DHEA-S?
Może wskazywać, że źródłem nadmiaru androgenów są nadnercza, np. w nieklasycznej postaci wrodzonego przerostu nadnerczy. Łagodnie podwyższone DHEA-S zdarza się także w PCOS. Bardzo wysokie stężenia, zwłaszcza z szybko narastającymi objawami, wymagają pilnej diagnostyki w kierunku guza nadnercza.
Co oznacza niskie DHEA-S?
Najczęściej jest naturalnym skutkiem wieku – po 30. roku życia stężenie stopniowo spada. Niskie DHEA-S występuje też przy przyjmowaniu leków sterydowych, które hamują pracę nadnerczy, oraz przy niedoczynności nadnerczy lub przysadki. W takich sytuacjach ocenia się je razem z kortyzolem.
Czy stres wpływa na DHEA-S?
Krótkotrwały stres ma niewielki wpływ na DHEA-S, bo jest to hormon stabilny. Przewlekłe obciążenie i choroby mogą natomiast zmieniać proporcję między kortyzolem a DHEA-S. Popularne wnioski o „wyczerpaniu nadnerczy” na podstawie tego wyniku nie są uznanym rozpoznaniem medycznym.
Jak czytać wynik?
Zakresy odniesienia zależą od płci i przede wszystkim od wieku – laboratorium podaje je na wyniku w przedziałach wiekowych. Ten sam wynik może być prawidłowy u dwudziestolatki i podwyższony u kobiety po menopauzie.
Badania powiązane z badaniem Siarczan dehydroepiandrostendionu (DHEA-S)
• Pakiet PCOS: diagnostyka zespołu policystycznych jajników.
• Pakiet hormony dla kobiet: najważniejsze hormony kobiece.
• Pakiet hormony dla mężczyzn: najważniejsze hormony męskie.
• Pakiet hormony kobiece rozszerzony: szerszy panel hormonów kobiecych.
• Pakiet hormony męskie rozszerzony: testosteron, DHEA-S i estradiol.
• Testosteron: główny wskaźnik androgenów.
• 17-OH-progesteron: przy podejrzeniu wrodzonego przerostu nadnerczy.
• Androstendion: androgen z jajników i nadnerczy.
• Testosteron wolny: frakcja testosteronu niezwiązana z białkami.
• ACTH: hormon przysadki, który pobudza nadnercza do wytwarzania kortyzolu.
Przygotowanie do badania
- udaj się na pobranie w godzinach porannych
- bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
- po całonocnym wypoczynku
- na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
- przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
- Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
- Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
- Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.
Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.
Po badaniu
Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:
Strefa wiedzy
Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.
Przejdź do Strefy wiedzy
