BADANIE · HORMONY

Testosteron

MATERIAŁ
Krew
ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
1 dzieńTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
PARAMETRY
1
REALIZACJA
punkt pobrań · 600+ w Polsce

Badanie oznacza stężenie testosteronu całkowitego we krwi, czyli zarówno hormonu związanego z białkami, jak i wolnego. Testosteron jest głównym męskim hormonem płciowym, ale w mniejszych ilościach występuje także u kobiet, u których wytwarzają go jajniki i nadnercza.

U mężczyzn testosteron odpowiada za libido i erekcję, produkcję plemników, masę mięśniową, gęstość kości, owłosienie i nastrój. Jego niedobór może dawać spadek popędu, rzadsze poranne erekcje, zmęczenie i przybieranie tkanki tłuszczowej. U kobiet badanie przeprowadza się głównie przy objawach nadmiaru androgenów – nadmiernym owłosieniu, trądziku, łysieniu i nieregularnych miesiączkach – m.in. przy podejrzeniu zespołu policystycznych jajników.

Więcej informacji

Jak się przygotować do pobrania?

Na pobranie przyjdź rano, najlepiej przed 10.00, na czczo i po przespanej nocy – szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Posiłek, zwłaszcza słodki, może przejściowo obniżyć testosteron. Dzień wcześniej unikaj alkoholu i bardzo intensywnego treningu. Przyjmowane leki hormonalne, sterydy i suplementy, w tym biotynę, podaj przy pobraniu.

Jakie są objawy niedoboru testosteronu?

• spadek ochoty na seks i rzadsze poranne erekcje,
• zaburzenia erekcji,
• zmęczenie, obniżony nastrój, gorsza koncentracja,
• spadek masy mięśniowej i siły, przybieranie tkanki tłuszczowej na brzuchu,
• u części mężczyzn uderzenia gorąca i utrata owłosienia.
Objawy te mają wiele innych przyczyn, dlatego niedobór potwierdza się badaniem krwi.

Czy w morfologii wyjdzie testosteron?

Nie. Morfologia ocenia krwinki, a testosteron oznacza się osobno. Pośrednio testosteron wpływa jednak na morfologię – pobudza wytwarzanie krwinek czerwonych, dlatego jego niedobór może dawać łagodną niedokrwistość, a przyjmowanie testosteronu z zewnątrz – nadmiar krwinek.

Co obniża testosteron?

Najczęściej otyłość, zwłaszcza brzuszna, cukrzyca typu 2, niedobór snu i bezdech senny, przewlekły stres, nadmiar alkoholu, a także niektóre leki, np. opioidy i sterydy. Testosteron obniża się też powoli z wiekiem. Przyjmowanie sterydów anabolicznych hamuje własną produkcję hormonu.

U kobiet – kiedy wykonuje się to badanie?

Przy objawach nadmiaru androgenów: nadmiernym owłosieniu na twarzy i ciele, uporczywym trądziku, przerzedzeniu włosów na czubku głowy, nieregularnych lub rzadkich miesiączkach. Badanie wykonuje się najlepiej w pierwszej fazie cyklu. Interpretację ułatwia oznaczenie SHBG.

Testosteron całkowity czy wolny?

Większość testosteronu we krwi jest związana z białkami, głównie SHBG, a aktywna jest tylko niewielka część wolna. Zwykle wystarcza testosteron całkowity. Gdy SHBG jest bardzo wysokie lub niskie, np. u starszych mężczyzn, przy otyłości czy chorobach wątroby, lekarz może zalecić testosteron wolny lub jego wyliczenie z SHBG.

Jak czytać wynik?

Zakres odniesienia podaje laboratorium na wyniku; zależy on od płci, wieku i metody. U mężczyzn o niedoborze mówi się dopiero wtedy, gdy niski wynik powtarza się w dwóch porannych pomiarach i towarzyszą mu objawy.

Badania powiązane z badaniem Testosteron

• Pakiet hormony męskie – andropauza: testosteron, SHBG i LH.
• Pakiet PCOS: przy nadmiarze androgenów u kobiet.
• Pakiet hormony dla kobiet: najważniejsze hormony kobiece.
• SHBG: białko wiążące testosteron.
• LH: pomaga ustalić przyczynę niskiego testosteronu.
• DHEA-S: androgen wytwarzany głównie w nadnerczach.
• Testosteron wolny: frakcja testosteronu niezwiązana z białkami.
• 17-OH progesteron: hormon nadnerczy i jajników, prekursor kortyzolu.
• Androstendion: androgen wytwarzany w nadnerczach i jajnikach.
• FSH: hormon przysadki sterujący pracą jajników i jąder.

Przygotowanie do badania

ZALECENIA DLA TEGO BADANIA
  • udaj się na pobranie w godzinach porannych
  • bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
  • po całonocnym wypoczynku
OGÓLNE ZASADY POBRANIA KRWI
  • Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
  • Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
  • Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.

Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.

Po badaniu

Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:

Interpretacja wyniku przez diagnostęod 89 zł
Konsultacja przed badaniemod 59 zł

Strefa wiedzy

Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.

Przejdź do Strefy wiedzy