BADANIE · WITAMINY, SUPLEMENTACJA, DIETA

Witamina A (retinol) w surowicy

MATERIAŁ
Krew
ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
7 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
PARAMETRY
1
REALIZACJA
punkt pobrań · 600+ w Polsce

Witamina A to grupa związków rozpuszczalnych w tłuszczach, z których najważniejszy jest retinol. Jest niezbędna do widzenia – zwłaszcza o zmierzchu – a także do prawidłowego stanu skóry i błon śluzowych, odporności, wzrostu i rozwoju płodu. Pochodzi z produktów zwierzęcych (wątróbka, tran, jaja, nabiał) oraz z karotenoidów roślinnych, np. beta-karotenu z marchwi czy dyni, które organizm przekształca w witaminę A.

Badanie retinolu we krwi pomaga ocenić niedobór lub nadmiar witaminy A. Niedobór w Polsce zdarza się rzadko, ale dotyczy osób z zaburzeniami wchłaniania tłuszczów – w mukowiscydozie, celiakii, chorobach trzustki i wątroby, po operacjach bariatrycznych – oraz osób z bardzo ubogą dietą. Objawia się m.in. pogorszeniem widzenia po zmroku, suchością oczu i skóry oraz częstszymi infekcjami.

Nadmiar witaminy A jest groźniejszy, niż się powszechnie sądzi. Wynika zwykle z suplementów, częstego jedzenia wątróbki lub leków z grupy retinoidów i może uszkadzać wątrobę, kości oraz – w ciąży – płód. Stężenie retinolu we krwi jest długo utrzymywane na stałym poziomie dzięki zapasom w wątrobie, dlatego wynik zestawia się z objawami i dietą.

Więcej informacji

Kiedy badanie witaminy A ma sens?

Rutynowo – nie. Badanie ma sens przy zaburzeniach wchłaniania tłuszczów (celiakia, mukowiscydoza, choroby trzustki, wątroby, po operacjach bariatrycznych), przy objawach niedoboru, przy długotrwałej suplementacji lub stosowaniu retinoidów oraz przy podejrzeniu nadmiaru.

Co się dzieje, gdy brakuje witaminy A?

Wczesnym objawem jest gorsze widzenie o zmierzchu (tzw. kurza ślepota), potem suchość oczu i spojówek, sucha, szorstka skóra, łamliwe włosy i większa podatność na infekcje. Ciężki niedobór może uszkadzać rogówkę – w Polsce zdarza się bardzo rzadko.

Czym grozi nadmiar witaminy A?

Przewlekły nadmiar może dawać bóle głowy, nudności, suchość i łuszczenie skóry, bóle kości, uszkodzenie wątroby i osłabienie kości. W ciąży duże dawki retinolu mogą szkodzić rozwijającemu się dziecku, dlatego kobiety w ciąży i planujące ciążę nie powinny przyjmować preparatów z retinolem bez konsultacji z lekarzem. Beta-karoten z warzyw nie powoduje takiego zatrucia.

Kto jest narażony na niedobór witaminy A?

• osoby z celiakią, mukowiscydozą, chorobami trzustki, wątroby i dróg żółciowych,
• po operacjach bariatrycznych i resekcjach jelita,
• osoby z bardzo ubogą dietą lub zaburzeniami odżywiania,
• osoby nadużywające alkoholu.

Witamina A a retinoidy na trądzik

Leki z grupy retinoidów (np. izotretynoina) działają podobnie do witaminy A. W trakcie takiego leczenia nie łączy się ich z suplementami witaminy A – o kontroli badań decyduje dermatolog.

Jak przygotować się do badania?

Rano, na czczo – szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Suplementy z witaminą A, tran i leki z retinoidami podaj przy pobraniu.

Jak czytać wynik witaminy A?

Zakres retinolu zależy od wieku i metody. Stężenie we krwi długo pozostaje stałe dzięki zapasom w wątrobie, więc niski wynik zwykle oznacza już znaczny niedobór. Przy suplementacji kontrolny pomiar pomaga uniknąć nadmiaru.

Badania powiązane z badaniem Witamina A (retinol) w surowicy

• Próby wątrobowe – pakiet: wątroba magazynuje witaminę A.
• Pakiet witaminy i minerały: najczęściej badane witaminy i pierwiastki.
• Pakiet witaminy i odporność: witaminy i pierwiastki ważne dla odporności.
• Witamina D: druga witamina rozpuszczalna w tłuszczach.
• Witamina E: także zależna od wchłaniania tłuszczów.
• Celiakia – pakiet diagnostyczny: częsta przyczyna zaburzeń wchłaniania.
• Beta-karoten: barwnik roślinny, z którego organizm wytwarza witaminę A.
• Witamina C: przeciwutleniacz potrzebny m.in. do wytwarzania kolagenu.
• Witamina B12: witamina ważna dla krwi i nerwów.
• Kwas foliowy: witamina B9, ważna dla krwiotworzenia i w ciąży.

Przygotowanie do badania

ZALECENIA DLA TEGO BADANIA
  • udaj się na pobranie w godzinach porannych
  • bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
  • po całonocnym wypoczynku
  • na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
  • przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
OGÓLNE ZASADY POBRANIA KRWI
  • Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
  • Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
  • Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.

Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.

Po badaniu

Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:

Interpretacja wyniku przez diagnostęod 89 zł
Konsultacja przed badaniemod 59 zł

Strefa wiedzy

Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.

Przejdź do Strefy wiedzy