BADANIE · BADANIA PODSTAWOWE

Fosfataza alkaliczna - izoenzymy

MATERIAŁ
Krew
ORIENTACYJNY CZAS WYNIKU
10 dniTermin jest orientacyjny i może zależeć od punktu pobrań.
PARAMETRY
1
REALIZACJA
punkt pobrań · 600+ w Polsce

Fosfataza alkaliczna występuje w organizmie w kilku postaciach (izoenzymach), pochodzących z różnych tkanek: wątroby, kości, jelita, a w ciąży także łożyska. Badanie izoenzymów rozdziela fosfatazę całkowitą na te frakcje i pokazuje, ile każda z nich wnosi do wyniku.

Najczęściej wykonuje się je, gdy fosfataza alkaliczna całkowita jest podwyższona, a przyczyna nie jest oczywista. Przewaga frakcji wątrobowej kieruje uwagę na wątrobę i drogi żółciowe – zwłaszcza przy podwyższonym GGTP – a frakcji kostnej na choroby kości. Rozdział izoenzymów pomaga też rozpoznać rzadkie, łagodne przyczyny, np. przejściowy wzrost fosfatazy u małych dzieci.

Więcej informacji

Co oznacza podwyższona fosfataza alkaliczna?

Zwykle o wzmożonej aktywności wątroby i dróg żółciowych albo kości. Fizjologicznie wyższą fosfatazę mają dzieci i nastolatki w okresie wzrostu oraz kobiety w ciąży. Badanie izoenzymów pomaga ustalić, która tkanka odpowiada za wzrost.

Jakie są izoenzymy fosfatazy alkalicznej?

Wątrobowy, kostny, jelitowy i łożyskowy, a rzadko także postacie nietypowe. W zdrowym organizmie dominują frakcje wątrobowa i kostna.

Kiedy wykonuje się badanie izoenzymów?

• przy podwyższonej fosfatazie całkowitej o niejasnej przyczynie,
• gdy GGTP jest prawidłowe, a fosfataza wysoka,
• przy podejrzeniu choroby kości przy prawidłowych próbach wątrobowych,
• u małych dzieci z wysoką fosfatazą bez innych objawów.

Czy posiłek wpływa na wynik?

Tak – tłusty posiłek może podnieść frakcję jelitową, zwłaszcza u osób z grupą krwi 0 lub B. Dlatego na badanie zgłasza się zgodnie z sekcją „Przygotowanie do badania”, bez obfitego, tłustego posiłku przed pobraniem.

Izoenzymy czy frakcja kostna – co wybrać?

Frakcja kostna jest dokładniejszym badaniem pojedynczego źródła i lepiej nadaje się do kontroli chorób kości. Rozdział izoenzymów pokazuje wszystkie frakcje naraz i pomaga wtedy, gdy przyczyna wzrostu fosfatazy jest zupełnie niejasna.

Jak przygotować się do badania?

Rano – szczegóły znajdziesz w sekcji „Przygotowanie do badania”. Przyjmowane leki podaj przy pobraniu.

Badania powiązane z badaniem Fosfataza alkaliczna – izoenzymy

• Pakiet wątrobowy: próby wątrobowe w jednym zamówieniu.
• Pakiet wątrobowy rozszerzony: szersza ocena pracy wątroby.
• Fosfataza alkaliczna całkowita: całkowita aktywność enzymu.
• Fosfataza alkaliczna – frakcja kostna: marker tworzenia kości.
• GGTP: pomaga ocenić, czy wzrost ALP pochodzi z wątroby.
• ALT: enzym wątrobowy, podstawowy element prób wątrobowych.
• AST: enzym obecny w wątrobie, mięśniach i sercu.
• Bilirubina całkowita: barwnik powstający z rozpadu hemoglobiny.
• Albumina: główne białko krwi wytwarzane w wątrobie.
• Białko całkowite: suma białek krwi, głównie albumin i globulin.

Przygotowanie do badania

ZALECENIA DLA TEGO BADANIA
  • udaj się na pobranie w godzinach porannych
  • bądź na czczo, czyli minimum 8-12 godzin po ostatnim posiłku
  • po całonocnym wypoczynku
  • na około 30 min. przed pobraniem wypij szklankę wody (250ml)
  • przed pobraniem postaraj się odpocząć przez ok. 15 minut
OGÓLNE ZASADY POBRANIA KRWI
  • Rytm dobowy. Najlepiej rano, między 7:00 a 10:00 — wiele parametrów zmienia się w ciągu dnia.
  • Dzień wcześniej. Unikaj intensywnego wysiłku, alkoholu i obfitych, tłustych posiłków.
  • Przed pobraniem. Wypij szklankę wody i odpocznij kilka minut na miejscu.

Przed wizytą sprawdź aktualne zalecenia przekazane przez laboratorium. Jeśli przyjmujesz leki lub masz szczególne wskazania, skonsultuj przygotowanie z lekarzem.

Po badaniu

Chcesz lepiej zrozumieć wynik? Laboratorium oferuje płatne usługi specjalistów:

Interpretacja wyniku przez diagnostęod 89 zł
Konsultacja przed badaniemod 59 zł

Strefa wiedzy

Dowiedz się więcej o badaniach i profilaktyce.

Przejdź do Strefy wiedzy